Door het licht – Erik Jan Harmens

Erik Jan Harmens (1970) brak door met zijn roman Hallo muur (2015), waarin hij verslag doet van zijn alcoholverslaving. Harmens drinkt inmiddels al jaren niet meer en besloot een serie te schrijven over het leven zonder de demping van alcohol. De bestseller uit 2015 is hiervan de proloog en Door het licht is het eerste deel van deze Ware grootte-reeks.

Van donker naar licht

Deze nieuwe roman wordt wederom verteld door een ik-figuur, Harmens zelf. Hij spreekt in korte hoofdstukken verschillende personen toe. Velen zijn inmiddels overleden waardoor de auteur reflecteert op zijn leven in het donker, zoals hij zijn jaren waarin hij dronk omschrijft. Gelukkig leeft de belangrijkste persoon, zijn geliefde, tot wie de schrijver zich richt wel. Haar liefde en geduld zorgen voor de groei die het hoofdpersonage door het boek heen doormaakt. Ze heeft geen naam, maar wordt net als veel andere personages direct aangesproken met ‘jij’. Mag de lezer dit wel lezen? Of is deze bundel met ervaringen alleen voor haar?

Wat is echt en wat is nep?

Uiteraard is Door het licht als roman zijnde wel voor de algemene lezer. Harmens spreekt de lezer in enkele hoofdstukken aan, maar verbreekt hiermee niet het intieme gevoel dat tijdens het lezen ontstaat. Dit zijn namelijk de punten waar de lezer een hechtere band creëert met de schrijver en het verhaal. Harmens vertelt dat niet alles precies is gebeurd zoals hoe hij het beschreef, maar dat zijn manier van voelen en denken wel is zoals hij het ervaart. Hiermee wordt de lezer aan het denken gezet: wat is echt en wat is nep? Dit geldt niet alleen voor het boek, maar ook voor het leven: kunnen we in deze overprikkelende maatschappij écht onszelf zijn?

Prikkels, prikkels en nog meer prikkels

Het leven zonder alcohol bestaat voor Harmens grotendeels uit het leren omgaan met de prikkels die hij niet opmerkte na een aantal borrels. De auteur omschrijft uitgebreid hoe hij in een restaurant alles hoort, zoals de gesprekken die andere gasten voeren en de lepeltjes die op de rand van een kopje worden getikt. Alsof deze externe prikkels nog niet heftig genoeg zijn, zit zijn hoofd ook nog eens vol met jingles die zich maar blijven herhalen. Zo’n overvol hoofd is vervelend, maar het wordt nog vervelender als blijkt dat het ook invloed heeft op zijn lichaam en zijn naaste omgeving. De liefde bedrijven is bijvoorbeeld zo makkelijk niet wanneer je hoofd moeite heeft om alles te verwerken.

Harmens intiemste roman

De hoofdstukken in Door het licht zijn bijna los van elkaar te lezen, maar komen zoals ze in de roman zijn geplaatst het beste tot hun recht. Op sommige punten is er sprake van herhaling, omdat de schrijver zich tot verschillende personen richt en hij aan sommigen een soortgelijke ervaring vertelt. Daarnaast voelt het alsof de stukken eerder een therapeutisch dan een literair doel hebben voor Harmens. Hallo muur is hierdoor zijn sterkere werk, maar Door het licht is zeker de intiemste roman van deze auteur. Harmens richt zich nu tot personen in plaats van een muur en dat doet vermoeden dat er sprake is van vooruitgang in Harmens leven. Hopelijk mag hij over deze groei in de volgende delen van zijn Ware Grootte-reeks nog vaak schrijven.

4/5

192 pagina’s – Lebowski – augustus 2018 – 9789048843916 – 21,99 euro

You may also like...

2 reacties

  1. Marcia schreef:

    Wat een mooie recensie! Dit boek – en Hallo muur overigens ook – staat zeer hoog op mijn verlanglijstje :)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.